Reflexwerking van het consumentenrecht

Begin 2012 heb ik een blog geschreven over het consumentenrecht en de reflexwerking hiervan voor ondernemers. Ondanks dat deze blog al meer dan 2,5 jaar oud is, is dit iedere maand nog steeds één van de meest gelezen blogs op onze website. De vraag die het meest gesteld wordt is ‘Ik heb als ondernemer een overeenkomst afgesloten met bedrijf X, kan ik een beroep doen op reflexwerking van het consumentenrecht?’. Reden te meer voor een korte ‘opfrisblog’ over reflexwerking.

Wat is reflexwerking?


Reflexwerking van het consumentenrecht (hierna: reflexwerking), kan het beste omschreven worden als een situatie in het handelsverkeer waarbij een ondernemer, handelend in de uitoefening van zijn beroep of bedrijf, een beroep kan doen op het consumentenrecht.

Kan ik succesvol een beroep doen op reflexwerking?


Om succesvol een beroep te kunnen doen op reflexwerking, dien je een kleine ondernemer te zijn. Het maakt in beginsel niet uit of je een eenmanszaak, vof, vereniging of een stichting hebt.
Heb je een BV of een NV, dan kan je in principe nooit aanspraak maken op reflexwerking, ook niet als het een BV betreft die slechts één bestuurder heeft.

Hieruit kan niet direct de conclusie worden getrokken dat hoe kleiner het bedrijf is, hoe eerder een beroep op reflexwerking kan worden gedaan. Zoals ik hierna verder ga uitleggen, is het van belang of de overeenkomst valt onder de normale bedrijfsvoering van de ondernemer.

Aan welke eisen moet ik voldoen?


Zoals met zo veel zaken in recht, hangt dit erg af van alle omstandigheden van het geval. Ten eerste dien je ‘als ondernemer materieel gezien niet te onderscheiden zijn van een consument’. De Hoge Raad zegt hierover:

Die gelijkenis zal beoordeeld dienen te worden aan de hand van de relatie die er in het betreffende geval bestaat tussen enerzijds het betrokken beding (bijvoorbeeld de transactie) en anderzijds omstandigheden als de aard van de activiteiten die door de niet-consument worden ontplooid, de aard van de overeenkomst die hij heeft afgesloten, de aard van de schade die hij heeft geleden e.d.

Oftewel, kan er wanneer gekeken wordt naar het soort overeenkomst, de aard van de schade en het beroep van de ondernemer, meer van hem verwacht worden dan van een consument.

Daarnaast is van belang of de transactie behoort tot de normale bedrijfsvoering van de ondernemer. Als een websitebouwer software bestelt om een website kunnen maken, zal hij niet snel een beroep op reflexwerking kunnen doen. Dit is namelijk zijn core business.

Voorbeelden


Het Hof Arnhem heeft bepaald dat met betrekking tot de Colportagewet[1], geen sprake kan zijn van reflexwerking. Van colportage is sprake wanneer het initiatief tot de verkoop bij de verkoper ligt, bijvoorbeeld wanneer de verkoper aangekondigd of onaangekondigd bij de consument aan de deur verschijnt.

Uit de Implementatiewet Richtlijn Consumentenrechten vloeit voort dat bedrijven geen beroep op reflexwerking van de, inmiddels al ingevoerde, Richtlijn Consumentenrechten kunnen doen.

In andere gevallen werd geoordeeld dat geen sprake kan zijn van reflexwerking, doordat de ondernemer de BTW van de desbetreffende transactie, zakelijk had afgetrokken.

Een ander voorbeeld is die van een ondernemer die een beroep wilde doen op de reflexwerking van de grijze lijst, ten aanzien van een beding uit de algemene voorwaarden.

In dit geval werd een beroep gedaan op artikel 6:237 lid 1 sub i BW, stellende dat er een onredelijk hoge vergoeding betaald moest worden voor het tussentijds verbreken van de overeenkomst (voor bepaalde tijd).
Als argument voor het beroep op de reflexwerking werd slechts aangevoerd dat de aard en omvang van het bedrijf dusdanig is dat de eigenaren van dit bedrijf gelijk zijn te stellen met een consument. Omdat het bedrijf verder geen andere argumenten aanvoerde, heeft het Hof uitgesproken dat geen sprake is van reflexwerking.

Conclusie


Uit de jurisprudentie wordt het langzaam aan duidelijker wanneer een ondernemer een beroep kan doen op reflexwerking van het consumentenrecht

Er zijn een aantal harde grenzen:


- Een BV kan geen beroep doen op reflexwerking;
- Er kan door een bedrijf geen beroep gedaan worden op de Colportagewet.
Voor alle overige gevallen geldt, om maar eens een mooi juridisch cliché te gebruiken: het hangt af van de omstandigheden van het geval.








[1]. De colportagewet is recentelijk vervangen door de Richtlijn Consumentenrechten.
Vooruitgang boek je niet alleen, samen ben je ster...
Problemen? Terug naar de basis!

Gerelateerde berichten

 

Reacties

Nog geen reactie
Reeds Geregistreerd? Hier Aanmelden
Gast
zaterdag 19 januari 2019

Algemene voorwaarden

Adverteren

Help/FAQ

Webwinkel

Auteurs

 
Cron Job Starts
0
Shares